του Πέτρου Τσικούρα
οικονομολόγου, Οργανωτικού Γραμματέα της ΠΟΣΠΗΕΦ
Το νέο «κούρεμα» για τους φωτοβολταϊκούς παραγωγούς
Αγαπητοί συνάδελφοι φωτοβολταικοί παραγωγοί ήρθε το Νέο Κούρεμα των αποδόσεων των πάρκων μας. Και αυτή τη φορά φαίνεται ότι είναι Νόμιμο .
To πρώτο κούρεμα- νόμος 4254/2014 .
Από το 2009 φάνηκε ένα πολύ μεγάλο ενδιαφέρον από μικροεπενδυτές για εγκατάσταση Φωτοβολταικών Σταθμών .
Περίοδος μεγάλης κρίσης για την Ελλάδα και το μόνο που κινούνταν ήταν τα φωτοβολταϊκά . Έτσι η κυβέρνηση ευνοούσε την χορήγηση αδειών φωτοβολταικών σε μεγάλο βαθμό χωρίς ταυτόχρονα να αυξάνει το ΕΤΜΕΑΡ, τους πόρους δηλαδή που εκείνη την περίοδο θα εξασφάλιζαν τη βιωσιμότητατους.
Τότε, νέες ΑΠΕ προστίθεντο συνέχεια χωρίς να προβλέπονται πόροι χρηματοδότησης τους .
Από τη μία πλευρά χορηγούσαν αφειδώς άδειες, πολλές φορές μάλιστα και σαν προεκλογικά ρουσφέτια . Διαφήμιζαν την Πράσινη ανάπτυξη, έλεγαν ότι ήταν περήφανοι, ενώ από την άλλη ουσιαστικά την υπονόμευαν γιατί της στερούσαν τους πόρους για να συνεχίσει .
Το έλλειμα του Ειδικού Λογαριασμού άρχισε να συσσωρεύεται και να οδηγεί σε καθυστέρηση την πληρωμή των Παραγωγών, καθυστέρηση που πλησίασε τους εννέα μήνες.
Το 2014 η Κυβέρνηση μετά από δύο έκτακτες εισφορές ψηφίζει τον 4254/14 που επιβάλει μείωση τιμών μέχρι 54 % σε ήδη υπογεγραμμένες συμβάσεις . Λαϊκά, κούρεμα τιμής. Οι μειώσεις τιμών αφορούν 40.000 φωτοβολταικά στις στέγες και 14.000 φωτοβολταικά πάρκα .
Το δεύτερο κούρεμα - 2024 .
Το δεύτερο κούρεμα έρχεται το 2024 . Δέκα χρόνια μετά το πρώτο .
Από πέρυσι ξεκίνησαν οι περικοπές στη λειτουργία των φωτοβολταϊκών . Από φέτος στις 25-3-2024 έγινε φανερά αντιληπτή η διακοπή της λειτουργίας των πρώτων φωτοβολταικών σταθμών .
Ήδη από το 2018 έχει διαφανεί ένα μεγάλο ενδιαφέρον από Μικρομεσαίους Επενδυτές που ενδιαφέρονται να συμμετέχουν στην Πράσινη ανάπτυξη σύμφωνα με τους στόχους του ΕΣΕΚ ( Εθνικό σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα ) και τις Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης .
Πρόκειται για μικρομεσαίους που επιθυμούν να επενδύσουν στην πατρίδα τους , σε έναν τομέα πολλά υποσχόμενο, σε έναν τομέα που η χώρα μας έχει συγκριτικά πλεονεκτήματα, σε έναν τομέα που συμβάλει στην προστασία του Περιβάλλοντος και στην αειφορία .
Πρόκειται για μικρομεσαίους επενδυτές που θέλουν να συμμετέχουν στην παραγωγή και διανομή του εθνικού πλούτου της χώρας μας και δε δέχονται ότι στη χώρα επιτρέπεται να επενδύσουν μόνο 5 όμιλοι στους οποίους και θα πρέπει δικαιωματικά να ανήκει η χώρα μας στο μέλλον .
Μπορεί να είσαι Υπέρ ή Κατά των ΑΠΕ. Κάθε άποψη είναι σεβαστή άσχετα αν μας είναι αρεστή.
Δεν είναι όμως δυνατόν να είσαι υπέρ των ΑΠΕ και να φροντίζεις την αντίστοιχη ανάπτυξη της αποθήκευσης.
Απαραίτητη η αποθήκευση, για την ανάπτυξη των ΑΠΕ
Αν δεν προωθείς την αποθήκευση ουσιαστικά υπονομεύεις την ανάπτυξη των ΑΠΕ είτε ηθελημένα, είτε αθέλητα .
Οι κυβερνήσεις γνώριζαν από το 2018, ήδη από το πρώτο ΕΣΕΚ , ότι η ανάπτυξη των ΑΠΕ και ιδίως των φωτοβολταικών είναι εκρηκτική. Την διαφήμιζαν και την διαφημίζουν τονίζοντας το ενδιαφέρον εγχώριων και διεθνών επενδυτών για την χώρα μας . Η Πράσινη ανάπτυξη ήταν παρούσα σε όλες τις κυβερνητικές διαφημίσεις και εξαγγελίες .
Όμως η αποθήκευση είναι απαραίτητη και αναγκαία συνθήκη για την ανάπτυξη των ΑΠΕ. Τουλάχιστον των φωτοβολταϊκών και των αιολικών . Και ενώ το γνώριζαν για άλλη μία φορά δεν έκαναν τίποτα για να αποφύγουν να οδηγήσουν στην καταστροφή κυρίως τους μικρούς παραγωγούς. Και οι μεγάλοι πλήττονται από την αδυναμία αποθήκευσης , αλλά η διαφορά του Μικρού και του Μεγάλου είναι, ότι ο Μεγάλος έχει περισσότερο <<λίπος >> να κάψει. Βεβαίως μπορεί να ισοσταθμίσει τη χασούρα του και από αλλού ( Βλέπε καθετοποίηση, όπου η απώλεια στο σκέλος της παραγωγής, είναι κέρδος στον τομέα της κατανάλωσης ) .
Η Πράσινη ανάπτυξη, σε γυάλινα πόδια
Για άλλη μία φορά η Πράσινη ανάπτυξη της χώρας, βασίστηκε σε γυάλινα πόδια .
Για άλλη μία φορά συνεχίσαμε το εθνικό σπορ, να βάζουμε το κάρο μπροστά από το άλογο .
Πέρα από τις επισημάνσεις της ΠΟΣΠΗΕΦ και άλλων φορέων για το έλλειμμα της αποθήκευσης, υπήρχαν και παρουσιάσεις διακεκριμένων επιστημόνων εδώ και πέντε χρό νια, ότι χωρίς αποθήκευση θα οδηγηθούμε σε περικοπές με καταστροφικές συνέπειεςγια τους παραγωγούς επενδυτές και λαταναλωτές.
Το παρόν άρθρο δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να αποτελέσει επιστημονικό πόνημα και να καταδείξει τη ζημιά του καταναλωτή και του παραγωγού με αριθμούς.
Όμως δεν νομίζω ότι χρειαζόμαστε να μπούμε σε επιστημονικές αναλύσεις για να αποδειχθεί ότι όταν μένει κλειστό για 5 ώρες, σε μια μέρα, ένας φωτοβολταϊκός σταθμός, ζημιώνεται o παραγωγός επενδυτής . Όπως δε χρειάζεται να αποδειχτεί ότι ενώ η βιομηχανία και γενικά οι καταναλωτές της χώρας χρειάζονται φτηνή ενέργεια, προτιμάμε να κλείνουμε τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς , οι οποίοι κατά τις μεσημεριανές ώρες παράγουν ενέργεια με πολύ χαμηλή έως μηδενική τιμή .
Είναι σα να πετάμε το φαγητό ενώ πεινάμε !!
Όλα αυτά θα μπορούσαν να αποφευχθούν αν υπήρχε η Αποθήκευση .
Και φταίει η κυβέρνηση για αυτό; Η απάντηση δυστυχώς, είναι καταφατική .
Το επιχείρημα της κυβέρνησης ότι οι μπαταρίες είναι ακριβές, είναι έωλο . Αυτό άλλωστε αποδεικνύεται:
- από το μεγάλο ενδιαφέρον των επενδυτών σε σταθμούς αποθήκευσης να λάβουν όρους σύνδεσης από τον ΑΔΜΗΕ (πάνω από 12 GW έχουν ήδη κατατεθεί στον ΑΔΜΗΕ σήμερα), και
- από τη συνεχή πτώση των τιμών των σταθμών αποθήκευσης, από τους προμηθευτές τέτοιων εγκαταστάσεων. Ήδη η CATL έχει ανακοινώσει ότι μέσα στους επόμενους λίγους μήνες θα πέσει το κόστος των batterycells στο 50% του σημερινού (https://rethinkresearch.biz/articles/catl-byd-target-50-cell-cost-reduction-in-2024/#:~:text=CATL%20claims%20that%20it%20is,the%20end%20of%20the%20year.)
Η κυβέρνηση ( ευτυχώς ) δεν κατασκευάζει μπαταρίες . Η κυβέρνηση δημιουργεί το νομικό πλαίσιο για να έρθουν οι επενδυτές που θέλουν να δημιουργήσουν μονάδες αποθήκευσης, να αγοράσουν μπαταρίες και να δημιουργήσουν τις μονάδες τους οι οποίες θα επιτρέψουν την ανάπτυξη των ΑΠΕ , ώστε να μας οδηγήσουν σε μηδενικές εκπομπές άνθρακα .
Αν δημιουργηθεί το νομικό πλαίσιο και δεν υπάρχουν επενδυτές , αλλά πάραυτα η κυβέρνηση επιθυμεί την ανάπτυξη των μονάδων αποθήκευσης, επιδοτεί την εγκατάσταση μονάδων αποθήκευσης μέχρι να φτάσουμε στον επιθυμητό στόχο .
Το νομικό πλαίσιο για να αδειοδοτηθούν και να λειτουργήσουν μονάδες αποθήκευσης ολοκληρώθηκε στις 20 Μαΐου 2023 και από τότε έως σήμερα, όχι δεν έχει λειτουργήσει καμία τέτοια μονάδα, αλλά δεν έχει καν, ούτε μια, ολοκληρώσει την αδειοδοτική διαδικασία .
Αδυνατώ να αντιληφθώ γιατί η ηγεσία του ΥΠΕΝ προτιμά να ξοδεύει τα λεφτά των Ελλήνων φορολογουμένων σε επιδοτήσεις για αποθήκευση και με γραφειοκρατικές και χρονοβόρες διαδικασίες να αδειοδοτεί 300 - 300 ΜW, όταν η χώρα χρειαζόταν GW χθες, ενώ υπάρχουν πολλές και σοβαρές μεγάλες επιχειρήσεις, πέρα από 100 άδες αν όχι χιλιάδες μικρούς , που είναι διατεθειμένοι να επενδύσουν σε αποθήκευση , χωρίς καμία Επιδότηση . Αυτό χρήζει και νομικής διερεύνησης, καθότι θεωρούμε ότι υπάρχει Ενωσιακό Δίκαιο που απαγορεύει τις επιδοτήσεις όταν υπάρχει επενδυτικό ενδιαφέρον για υλοποίηση επενδύσεων (με ίδια κεφάλαια ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο) από τους επενδυτές.
Αδυνατώ να αντιληφθώ γιατί εξακολουθούμε ακόμα και σήμερα να δεχόμαστε αιτήσεις για ΑΠΕ ( μεγάλων ) ενώ για τους μικρούς έχουμε αναστολή αδειοδοτήσεων από το 2022 .
Αδυνατώ να αντιληφθώ γιατί δεν τροποποιείται η Υπουργική Απόφαση των Προτεραιοτήτων για να ενταχθούν μονάδες αποθήκευσης , που τόση ανάγκη έχει το σύστημα μας .
Το επιχείρημα ότι δεν θέλουμε να διαταράξουμε τη σειρά που έχει διαμορφωθεί στις προτεραιότητες, δεν ισχύει . Γιατί με Υπουργική Τροπολογία εσπευσμένα και χωρίς καμία διαβούλευση ψηφίστηκε πριν 10 μέρες σε Νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης, τροποποίηση των προτεραιοτήτων για 1,3 GW φωτοβολταϊκών σταθμών που, σκανδαλωδώς μάλιστα κατά τη γνώμη μου, εξαιρούνται και από τις Περικοπές.
Σε πρόσφατη ημερίδα ακούστηκαν πολλές απόψεις, όπως και η φράση «πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι οι επενδύσεις στις ΑΠΕ είναι για μεγάλα παιδιά» .Η άποψη του καθενός, που προφανώς εξυπηρετεί τα συμφέροντα του είναι αποδεκτή . Η φράση όμως που ακούστηκε από το Γενικό Γραμματέα του ΥΠΕΝ για τις Περικοπές , “ THAT’S LIFE “ είναι τουλάχιστον αδόκιμη .
Όταν μάλιστα, ακούγεται από μέλος της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΝ , που ευθύνεται για την καθυστέρηση εφαρμογής της Αποθήκευσης και τη δημιουργία όλων αυτών των προβλημάτων .
Η φράση του δε ότι στην Ενεργειακή Αγορά ισχύει ότι και στα Ομόλογα, που οι προηγούμενες αποδόσεις δε δεσμεύουν τις μελλοντικές είναι σωστή . Αλλά δεν ισχύει μόνο στην Ενεργειακή Αγορά. Έχει εφαρμογή και στα ποσοστά που έλαβαν τα Πολιτικά κόμματα στις Εκλογές.